GDZIE ZNALEŹĆ POZYCJĘ PRACY MOTOREDUKTORA?
Pozycja pracy motoreduktora (położenie montażowe) to informacja, która mówi w jakiej orientacji napęd może bezpiecznie pracować i jak powinno wyglądać m.in. smarowanie w danym ustawieniu. Najszybciej zweryfikujesz ją bez demontażu – na podstawie oznaczeń producenta.
- Sprawdź tabliczkę znamionową motoreduktora/reduktora – pozycja pracy bywa podana jako oznaczenie typu M1–M6 (np. M5).
- Porównaj oznaczenie z dokumentacją producenta – w instrukcji NORD „Motoreduktory i reduktory Instrukcja B1000” (sekcja 7.1), którą znajdziesz tutaj znajdziesz rysunki typów konstrukcji i położeń montażowych, które pozwalają jednoznacznie dopasować pozycję pracy do instalacji. Poniżej załączamy rysunki dla Twojej wygody:
Jeżeli oznaczenie na tabliczce jest nieczytelne, brakuje go lub napęd był modyfikowany, SPEC SERWIS może pomóc w identyfikacji pozycji pracy oraz konsultacyjnie wesprzeć kontakt z NORD – tak, aby dobrać właściwe rozwiązanie do Twojej aplikacji i warunków pracy.
Dlaczego ta informacja jest istotna?
Położenie montażowe (pozycja pracy) to określona orientacja względem grawitacji, w jakiej motoreduktor powinien być zamontowany i eksploatowany – czyli jak ustawiony jest korpus, wały (poziomo/pionowo) oraz gdzie znajdują się „góra” i „dół” przekładni.
- smarowanie/poziom oleju: w różnych pozycjach olej rozkłada się inaczej; producent dobiera zalecany poziom, lepkość i czasem typ smarowania pod daną orientację,
- odpowietrznik i korki (wlew/spust/poziom): w zależności od pozycji inne korki muszą być „na górze” (odpowietrzanie) i „na dole” (spust), żeby serwis był poprawny,
- trwałość uszczelnień i łożysk: zmienia się obciążenie i warunki pracy elementów (np. praca pionowa vs pozioma).
W praktyce producenci oznaczają położenia montażowe symbolami (często to litera i numer, np. M1–M6 dla firmy NORD albo B.3-B.7 dla innych producentów) i przypisują do nich konkretne ustawienie wałów oraz korków/odpowietrznika. Jeśli potrzebujesz, mogę podać prostą „ściągę” jak rozpoznać typową pozycję po tym, czy wał jest pionowo czy poziomo i gdzie jest odpowietrznik.
Jak rozpoznać położenie montażowe motoreduktora?
Uwaga: dla pewności pomiaru najlepiej skorzystaj z pomocy eksperta.
1) Najpierw nazwij orientację (to już jest połowa sukcesu)
Sprawdź 3 rzeczy:
- Kierunek osi WAŁU WYJŚCIOWEGO (ten, który napędza maszynę): jest poziomo czy pionowo?
- Gdzie jest „góra” przekładni (czyli która ścianka korpusu jest najwyżej po zamontowaniu)?
- Gdzie jest silnik względem przekładni (u góry, z boku, pod spodem) – dotyczy motoreduktora.
Najprostszy podział:
- Wał wyjściowy poziomy → typowe ustawienie „poziome”.
- Wał wyjściowy pionowy (w dół lub w górę) → ustawienie „pionowe”.
2) Zasada korków: odpowietrznik zawsze jest najwyżej
Z naszego doświadczenia to najbardziej niezawodna miara.
- Odpowietrznik / korek odpowietrzający (często mały korek z otworkiem lub zaworkiem) powinien być w najwyższym punkcie komory olejowej.
- Korek spustowy jest zwykle najniżej.
- Korek kontrolny poziomu jest zazwyczaj na boku, na wysokości wymaganego poziomu oleju (mniej więcej „w połowie” strefy olejowej, zależnie od konstrukcji).
Jeśli widzisz, że odpowietrznik jest „z boku” albo „na dole”, to często znaczy, że:
- ktoś nie przełożył korków pod tę pozycję, albo
- przekładnia ma inne rozwiązanie odpowietrzania, albo
- to w ogóle nie jest odpowietrznik (bywa mylony z korkiem kontrolnym).
3) Szybkie rozpoznanie po samym wyglądzie (bez oznaczeń)
- Wał wyjściowy poziomy (najczęściej spotykane)
- Przekładnia stoi na łapach lub jest na kołnierzu.
- „Góra” korpusu to płaszczyzna, na której zwykle jest odpowietrznik.
- Warianty różnią się głównie tym, czy silnik jest „nad”, „z boku” czy „pod” przekładnią.
- Wał wyjściowy pionowy (do dołu / do góry)
- Zwykle przekładnia jest „postawiona” jak kolumna.
- Odpowietrznik prawie zawsze ląduje na górnej pokrywie.
- W tych pozycjach producenci często wymagają innych poziomów oleju / dodatkowych zaleceń (bo rozbryzg oleju jest inny).
4) Mini-checklista zdjęciowa (co sfotografować, żebyśmy nie musieli zgadywać)
Jeśli chcesz mieć pewność, wystarczą 3 zdjęcia:
- Tabliczka znamionowa (czasem jest tam M1–M6 dla produktów firmy NORD lub „mounting position”).
- Widok całego motoreduktora z boku (żeby było widać kierunek wału i gdzie jest silnik).
- Zbliżenie korków (góra/bok/dół korpusu) – najlepiej widać odpowietrznik.
5) Najkrótsza reguła „na zapamiętanie”
Jeżeli masz tylko 10 sekund:
- położenie montażowe = to, jak stoi przekładnia względem grawitacji,
- odpowietrznik zawsze ma być na górze,
- spust na dole,
- wał wyjściowy mówi, czy układ jest „poziomy” czy „pionowy”.